19η Κυριακὴ ᾿Επιστολῶν, «᾿Επίσκεψη στὸν παράδεισο»
Μία ἐπίσκεψη στὸν παράδεισο
19η Κυριακὴ ᾿Επιστολῶν, ᾿Αποστολικὸ ἀνάγνωσμα Β΄ Κορ. 11:31-12:9
«῾Ηρπάγη εἰς τὸν παράδεισον».
Προοίμιον. ῾Η μαρτυρία τοῦ ἀποστόλου Παύλου εἶναι συγκλονιστική· ἐπισκέφθηκε τὸν Παράδεισο! Ὄχι μὲ κάποιο διαστημικὸ ὄχημα, ἀλλὰ «ἡρπάγη», μὲ ὑπερφυσικὸ δηλαδὴ καὶ ἀστραπιαῖο τρόπο. ῾Ο ἀπόστολος μᾶς δίνει πολὺ λίγα, ἀλλὰ ἐνδιαφέροντα στοιχεῖα γιὰ τὴ μοναδική του αὐτὴ ἐμπειρία.
α. ῾Ο τρίτος οὐρανός. ῾Ο ἀπόστολος ἀπὸ τὴν ὑπερφυσικὴ αὐτὴ ἐμπειρία του διασώζει ὅτι μὲ ἄγνωστο, ἀλλὰ ἀστραπιαῖο τρόπο μεταφέρθηκε καὶ βρέθηκε στὸν «τρίτο οὐρανό». Σύμφωνα μὲ τὶς ἑβραϊκὲς ἀντιλήψεις τῆς τότε ἐποχῆς, ὁ «πρῶτος οὐρανὸς» εἶναι ὁ διαστημικὸς χῶρος, ὁ «δεύτερος οὐρανὸς» εἶναι ὁ χῶρος τῶν ἀστέρων καὶ ὁ «τρίτος οὐρανὸς» εἶναι ὁ παράδεισος. ῾Η γενικὴ πάντως ἔννοια εἶναι ὅτι ἡ θέση τοῦ παραδείσου βρίσκεται σὲ ἐξωγήινο καὶ ὑπερκόσμιο χῶρο. Δὲν γνωρίζομε τὴν ἀκριβῆ φύση τοῦ χώρου αὐτοῦ, σημασία ὅμως ἔχει ὅτι ὁ χῶρος αὐτὸς δὲν εἶναι «κενός», ἀλλὰ χῶρος ὅπου ὑπάρχουν λογικὲς ὑπάρξεις. Διότι, ὁ ᾿Απόστολος εἶδε ὑπάρξεις καὶ ἄκουσε «ρήματα» (λόγους, συζητήσεις, ὁμιλίες).
β. ῾Η σημασία τῆς μαρτυρίας τοῦ Παύλου. ῾Η μαρτυρία τῆς ἐμπειρίας αὐτῆς τοῦ ἀποστόλου Παύλου εἶναι σημαντική. Διότι εἶναι μία προσωπικὴ μαρτυρία γιὰ τὴν ὕπαρξη τοῦ παραδείσου, τὸν ὁποῖον ὁ Θεὸς «ἑτοίμασε ἀπὸ καταβολῆς κόσμου», κατὰ τὴν ἀποκάλυψη τοῦ Χριστοῦ (Ματθ. 25:34).
Σύμφωνα λοιπὸν μὲ τὰ στοιχεῖα αὐτὰ μποροῦμε νὰ ποῦμε ὅτι ὁ παράδεισος εἶναι ἕνας ἰδιαίτερος χῶρος, ὅπου ὁ Θεὸς ἀποκαλύπτεται στὰ λογικὰ πλάσματά του, τοὺς ἀγγέλους καὶ τοὺς ἀνθρώπους, μὲ ἰδιαίτερο καὶ ἄμεσο τρόπο. ῾Ως πρὸς τοὺς ἀνθρώπους μποροῦμε νὰ ποῦμε ὅτι μέχρι τῆς κοινῆς ἀναστάσεως, τὰ σώματά τους θὰ βρίσκονται στὴ γῆ. ᾿Επειδὴ ὅμως ὁ Θεὸς εἶναι «Θεὸς ζώντων» (Ματθ. 22:32), στὸ νοερὸ αὐτὸ χῶρο ὁ Θεὸς ἐπικοινωνεῖ μὲ τὰ πνεύματα (ψυχὲς) τῶν κεκοιμημένων ἐν Χριστῷ πιστῶν. Κατὰ τὴ Δευτέρα παρουσία τοῦ Χριστοῦ ὁ χῶρος αὐτὸς θὰ ἀποκαλυφθεῖ σὲ ὅλο του τὸ μεγαλεῖο, στὸ ὁποῖο ἡ ᾿Αποκάλυψη ἀναφέρεται μὲ συμβολικὸ πάλι τρόπο.
᾿Επίλογος. ῾Ο ἀπόστολος Παῦλος σημειώνει κάπου ὅτι ἡ ἐπικοινωνία μας μὲ τὸν Θεὸ στὸ γήϊνο χῶρο γίνεται «ἐν ἐσόπτρῳ καὶ αἰνίγματι» (θαμπὰ σὰν μέσα ἀπὸ μεταλλικὸ καθρέφτη), ἀλλά, ὅταν θὰ πραγματωθεῖ ἡ βασιλεία τοῦ Θεοῦ, τότε θὰ ἐπικοινωνοῦμε μὲ τὸν Θεὸ «πρόσωπον πρὸς πρόσωπον» (Α΄ Κορ. 13:12). Μὲ βάση τὶς ἀποκαλύψεις αὐτὲς τοῦ ἀποστόλου, ἀφενὸς τονώνεται ἡ πίστη τῶν χριστιανῶν γιὰ τὴν πραγματικότητα τοῦ παραδείσου, καὶ ἀφετέρου αὐξάνεται ὁ πόθος τους γιὰ τὴ συμμετοχὴ στὴν αἰώνια βασιλεία τοῦ Θεοῦ, ὅπως τὸ ψάλλει ἡ ᾿Εκκλησία κατὰ τὴν περίοδο τῆς ἀναστάσεως· «Δίδου ἡμῖν ἐκτυπώτερον (μὲ πιὸ πραγματικὸ τρόπο) σοῦ μετασχεῖν, ἐν τῇ ἀνεσπέρῳ ἡμέρᾳ τῆς βασιλείας σου».
(*1999)
Μητροπολίτης ᾿Αχελῴου Εὐθύμιος (†2019)
Πρβλ. Εὐθυμίου Κ. Στύλιου, μητροπολίτου ᾿Αχελῴου, «Λόγος ζωῆς» (ὀρθόδοξο κηρυγματικὸ θεματολόγιο), ᾿Αθήνα 2001.