11η Κυριακὴ ἐπιστολῶν, «᾿Εργασία καὶ δικαιοσύνη»
Σχέσεις ἐργασίας καὶ δικαιοσύνης
11η Κυριακὴ ᾿Επιστολῶν, ᾿Αποστολικὸ ἀνάγνωσμα Α΄ Κορ. 9:2-12
«Δικαιοσύνην μάθετε οἱ ἐνοικοῦντες ἐπὶ τῆς γῆς».
Προοίμιον. Τὸ βόδι ποὺ ἁλωνίζει τὰ στάχυα ἔχει δικαίωμα νὰ φάει ἀπὸ τὸ ἄχυρο τῶν σταριῶν. «Οὐ φιμώσεις βοῦν ἀλοῶντα», ἔλεγε ὁ νόμος τῆς Π. Διαθήκης. Μὲ τὸν συμβολικὸ αὐτὸ τρόπο ὁ Θεὸς καθιέρωσε τὸ δικαίωμα τοῦ μισθοῦ καὶ τῆς ἀμοιβῆς γιὰ κάθε ἐργαζόμενο.
α. Τὸ δικαίωμα τῆς ἀμοιβῆς. Τὰ παλαιὰ χρόνια ὑπῆρχε μεγάλη ἐκμετάλλευση τοῦ κόπου καὶ τοῦ ἱδρώτα τῶν ἐργαζομένων. Τὰ ἀφεντικὰ ἀπολάμβαναν τοὺς καρποὺς τῶν κτημάτων τους καὶ οἱ ἐργάται τους λιμοκτονοῦσαν. ῾Η ἄδηλη ὅμως ἐπίδραση τῆς ῾Αγίας Γραφῆς συνετέλεσε, ὥστε σιγὰ σιγὰ ἡ ἀνθρωπότητα νὰ καθιερώσει τὴν ὑποχρεωτικὴ ἀμοιβὴ τῶν ἐργαζομένων καὶ νὰ ἐξασφαλίσει τὰ δικαιώματά τους. Σήμερα οἱ ἐργαζόμενοι ὄχι μόνον ἀμοίβονται γιὰ τὴν ἐργασία ποὺ προσφέρουν, ἀλλὰ καὶ ἔχουν τὴ δυνατότητα νὰ διεκδικήσουν τὶς ἀμοιβές τους, ὅταν κάποιοι τὶς καταχρῶνται.
β. ῾Η ὑποχρέωση τῆς ἐργασίας. ῾Η καθιέρωση τῆς ὑποχρεωτικῆς ἀμοιβῆς τῶν ἐργαζομένων συνδέεται ἄμεσα μὲ τὴν προϋπόθεση τῆς ἐργασίας. Γιὰ νὰ ὑπάρξει ἀμοιβή, πρέπει νὰ ὑπάρξει ἐργασία. Τὸ δικαίωμα τῆς ἀμοιβῆς συνεπάγεται τὴν ὑποχρέωση τῆς ἐργασίας. Σὲ ἀντίθετη περίπτωση ὁ ἐργαζόμενος ἀδικεῖ τὸν ἐργοδότη του. Καὶ ἡ ἀδικία εἶναι ἁμαρτία, ὁποιοσδήποτε καὶ ἂν εἶναι αὐτὸς ποὺ ἀδικεῖ.
᾿Επίλογος. ῾Η ἐργασία εἶναι ἕνας χῶρος ὅπου πρέπει νὰ ἐφαρμόζεται ἡ δικαιοσύνη. ῾Η δικαιοσύνη ἀπαιτεῖ, ἀφενὸς τὴ δίκαιη ἀμοιβὴ τῶν ἐργαζομένων, καὶ ἀφετέρου τὴν προσφορὰ ἐργασίας ἐκ μέρους τῶν ἐργαζομένων. Κάθε ἐκτροπὴ ἀπὸ τὴν ἀρχὴ αὐτὴ τῆς δικαιοσύνης δημιουργεῖ κοινωνικὰ προβλήματα. Γι᾿ αὐτὸ καὶ ὁ Θεός, διὰ τοῦ προφήτου ᾿Ησαΐου, παραγγέλλει σὲ ὅλους τοὺς κατοίκους τῆς γῆς· «Δικαιοσύνην μάθετε οἱ ἐνοικοῦντες ἐπὶ τῆς γῆς».
(*1999)
Μητροπολίτης ᾿Αχελῴου Εὐθύμιος (†2019)
Πρβλ. Εὐθυμίου Κ. Στύλιου, μητροπολίτου ᾿Αχελῴου, «Λόγος ζωῆς» (ὀρθόδοξο κηρυγματικὸ θεματολόγιο), ᾿Αθήνα 2001.