Μαΐου 5, μνήμη ἁγίας Εἰρήνης

῾Η μεγαλομάρτυς Εἰρήνη

καὶ ἡ ῾Ελληνικὴ Χωροφυλακή

 

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΙΕΡΟΚΗΡΥΚΟΣ

ΤΗΣ Ι. ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΠΑΤΡΩΝ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Π. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ (†)

 

«Εἰρήνην ἀφίημι ὑμῖν, εἰρήνην τὴν ἐμὴν δίδωμι ὑμῖν· οὐ καθὼς ὁ κόσμος δίδωσιν, ἐγὼ δίδωμι ὑμῖν» Ο ΚΥΡΙΟΣ (Ιω. 14:27· πρβλ. 16:33).

Μὲ τοὺς λόγους αὐτούς, φιλέορτον ἐκκλησίασμα, ἀποχαιρετᾷ ὁ Θεάνθρωπος Κύριος τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ, προκειμένου νὰ παραδώσῃ ἑκουσίως τὸν ἑαυτόν του εἰς θάνατον, διὰ νὰ ζήσῃ ὁ κόσμος καὶ κατ' ἐξοχὴν ὁ ἄνθρωπος. 

Εἰρήνη· λέξις εὐχῆς ἢ ἀποχαιρετισμοῦ. Ἀλλ' εἰς τὰ χείλη τοῦ Ἰησοῦ σημαίνει κάτι εἰδικώτερον. Ὁμιλεῖ περὶ τῆς ἰδικῆς του εἰρήνης. Εἶναι εἰρήνη ἐσωτερικὴ καὶ ἀπορρέει ἐκ τῆς ἑνώσεώς του μετὰ τοῦ Πατρός. Εἶναι ἡ εἰρήνη ἡ ὁποία προσιδιάζει εἰς τὸν Ἰησοῦν Χριστόν, τὴν ὁποίαν ἦλθε νὰ φέρῃ ἐπὶ τῆς γῆς ὡς ἄρχων τῆς εἰρήνης.  [Π. Ν. Τρεμπέλα, ῾Υπόμνημα εἰς τὸ κατὰ ᾿Ιωάννην, σελ. 530.]

Ἡ ὑπὸ τοῦ Κυρίου κληροδοτηθεῖσα εἰς ἡμᾶς εἰρήνη εἶναι ἡ εἰρήνη μας πρὸς τὸν Θεὸν καὶ μεταξύ μας· εἰρήνη εἰς τὰ βάθη τῶν καρδιῶν μας, γαλήνη τῆς συνειδήσεώς μας, ἐκπηγάζουσα ἐκ τῆς πληροφορίας ὅτι συνεφιλιώθημεν πρὸς τὸν Θεόν. Αὐτὴν τὴν εἰρήνην καλεῖ ὁ Χριστὸς ἰδική του, διότι αὐτὸς ὁ ἴδιος εἶναι ἡ εἰρήνη μας· «Χριστὸς ἐστὶν ἡ εἰρήνη ἡμῶν» διακηρύττει ὁ ἀπόστολος Παῦλος (Εφ. 2:14). [Π. Ν. Τρεμπέλα, ἔνθ᾿ ἀνωτέρω.]

Καὶ μετὰ τὴν ἐκ νεκρῶν Ἀνάστασίν του ὁ σωτὴρ παρουσιάζεται ἐνώπιον τῶν μαθητῶν αὐτοῦ καὶ ἀποστόλων κατὰ τὴν ἑσπέραν τῆς μεγάλης ἡμέρας τῆς Ἀναστάσεως καὶ τοὺς χαιρετᾷ μὲ τὸν χαιρετισμὸν τῆς εἰρήνης· «Εἰρήνη ὑμῖν» τοὺς λέγει. Τὴν φορὰν αὐτὴν τὸ «Εἰρήνη ὑμῖν» χρησιμεύει ὡς εἰσαγωγὴ εἰς τὴν ἀποστολήν, τὴν ὁποίαν ὁ Ἰησοῦς ἤθελε νὰ ἐμπιστευθῇ εἰς τοὺς ἀποστόλους του. Θέλει νὰ δώσῃ εἰς αὐτοὺς τὴν εἰρήνην του, ὄχι πλέον ὡς εἰς πιστοὺς ἁπλῶς, ἀλλ' ἐν ὄψει τῆς μελλούσης κλήσεώς των. [Π. Ν. Τρεμπέλα, ῾Υπόμνημα εἰς τὸ κατὰ ᾿Ιωάννην, σελ. 704.]

Ἡ εἰρήνη εἶναι τὸ θεμέλιον τοῦ ἀποστολικοῦ ἔργου.  Τὸ μήνυμα τοῦτο τῆς συνδιαλλαγῆς πρὸς τὸν Θεόν, τὸ ὁποῖον κομίζει ὁ Ἰησοῦς εἰς αὐτούς, θὰ ἔχουν ὡς ἔργον νὰ κηρύττουν εἰς ὅλον τὸν κόσμον. Τὸ μήνυμα αὐτὸ τῆς εἰρήνης συνοψίζει ὁ ἀπόστολος Παῦλος, ὅταν γράφει πρὸς τοὺς Κορινθίους· «Ὑπὲρ Χριστοῦ οὖν πρεσβεύομεν ὡς τοῦ Θεοῦ παρακαλοῦντος δι' ἡμῶν· δεόμεθα ὑπὲρ Χριστοῦ, καταλλάγητε τῷ Θεῷ» (2Κορ. 5:20). Δηλαδή· «Ἀντιπροσωπεύοντες τὸν Χριστὸν ἐνεργοῦμεν ὡς ἀπεσταλμένοι του καὶ ὡς πρεσβευταί του· διότι ὁ Θεὸς παρακαλεῖ διὰ μέσου ἡμῶν.  Παρακαλοῦμεν τοὺς ἀνθρώπους ἐξ ὀνόματος τοῦ Χριστοῦ καὶ τοὺς λέγομεν· συμφιλιωθῆτε μὲ τὸν Θεόν». [Π. Ν. Τρεμπέλα, ῾Υπόμνημα εἰς τὰς ἐπιστολὰς τῆς Καινῆς Διαθήκης, τόμος Α΄, σελ. 480.]

Ναί, συμφιλιωθῆτε μὲ τὸν Θεόν... Τὸ μεγάλο αὐτὸ ἔργον τῆς εἰρηνεύσεως τοῦ ἀνθρώπου μὲ τὸν Θεὸν συνεχίζεται. Τὸ συνεχίζουν διὰ μέσου τῶν αἰώνων τοῦ Χριστιανισμοῦ οἱ ἅγιοι τῆς Ἐκκλησίας μας.

Καὶ ἰδοὺ σήμερον ἑορτάζομεν οἱ ὀρθόδοξοι τὴν μνήμην μιᾶς ἁγίας, ἡ ὁποία κηρύττει εἰς τοὺς εἰδωλολατρικοὺς λαοὺς τὴν εἰρήνην τοῦ Θεοῦ· καὶ εἰρηνεύει τοὺς ἀνθρώπους μὲ τὸν Θεόν. Εἶναι ἡ μεγαλομάρτυς ἐκείνη, ἡ ὁποία ὄχι μόνον ἐδέχθη τὴν ἀποστολήν, ἀλλὰ καὶ αὐτὸ τὸ γλυκύτατον ὄνομα τῆς εἰρήνης φέρει. Πρέπον καὶ δίκαιον ν' ἀσχοληθῶμεν τὴν στιγμὴν αὐτὴν μὲ τὴν ἁγίαν αὐτὴν μορφὴν καὶ νὰ συνδυάσωμεν τὴν λαμπρὰν τῆς ἁγίας πανήγυριν μὲ τὴν ἐθνικὴν ἑορτὴν τῆς ἡρωϊκῆς Ἑλληνικῆς Χωροφυλακῆς.

Ἤκμασεν ἡ μεγαλομάρτυς Εἰρήνη κατὰ τὰς ἀρχὰς τοῦ Δ΄ μ.Χ. αἰῶνος.  Ἐγεννήθη εἰς τὴν πόλιν Μαγεδὼ τῆς Περσίας καὶ τὸ πρῶτον της ὄνομα ἦτο Πηνελόπη. Ὁ πατὴρ αὐτῆς ὀνομάζετο Λικίνιος καὶ ἦτο ἄρχων Περσικῆς ἐπαρχίας, Λικινία δὲ καὶ ἡ μητέρα της.  Ὅταν τὸ κοράσιον ἦλθεν εἰς ἡλικίαν 6 ἐτῶν, ἡ ἐκπαίδευσίς του ἀνετέθη εἰς σοφὸν γέροντα, ὀνομαζόμενον Ἀπελλιανόν.

Ἡ μικρὰ μαθήτρια ἦτο καθ' ὅλα ἀπαράμιλλος. Τὴν διέκρινε φαιδρότης, ἀλλ' ἄνευ τῆς ὑπερβολικῆς ἐκείνης ζωηρότητος τῶν παιδίων, ἡ ὁποία μεταπίπτει τόσον συχνὰ καὶ τόσον εὔκολα εἰς ἀδιακρισίαν καὶ ἀταξίαν. Εἶχε θάρρος πρὸς τὸν διδάσκαλόν της, ἀλλὰ συνδεδυασμένον μετὰ σεβασμοῦ καὶ εὐπειθείας.

Κατὰ τοὺς θερινοὺς μῆνας ἡ διαμονὴ τῆς οἰκογενείας της μετετοπίζετο εἰς ὡραιοτάτην ἐξοχικὴν ἔπαυλιν, ὅπου ὑψοῦτο πύργος ἀρχοντικός, ἐσωτερικῶς θαῦμα πολυτελείας καὶ κομψότητος. Ἡ Πηνελόπη ἔχαιρε καθ' ὑπερβολὴν μὲ τὰς θαυμασίας καλλονὰς τοῦ κήπου των.

Κατὰ μίαν ἀπὸ τὰς θερινὰς ἐκείνας διαμονὰς προσελήφθη μεταξὺ τῶν θεραπαινίδων τοῦ πύργου κάποια Χριστιανὴ νεᾶνις. Ἦτο ἀξία πάσης ἐμπιστοσύνης διὰ τὴν τιμιότητά της καὶ τὰς ἄλλας της ἀρετάς. Οἱ γονεῖς τῆς Πηνελόπης ἠγνόουν ὅτι εἶναι Χριστιανή. Καὶ αὐτὸς οὗτος ὁ Ἀπελλιανὸς δεικνύων τὴν νέαν θεραπαινίδα ἔλεγεν ὅτι «ἐδῶ ὑπάρχει ψυχὴ σοφωτέρα ἀπὸ ἐμέ».

Ἡ νέα θεραπαινὶς ἤρχισεν ἐπιμελῶς τὸ ἔργον τῆς κατηχήσεως εἰς τὴν Ὀρθόδοξον Πίστιν τῆς νεαρᾶς κυρίας της. Εἶχε τὴν πεποίθησιν ὅτι τὸ ψυχικὸν ἔδαφος τῆς Πηνελόπης ἦτο διὰ μυστικῆς ἐπενεργείας τῆς θείας χάριτος παρεσκευασμένον. Ἡ δὲ νεαρὰ δέσποινά της ἤκουε καὶ ἡ καρδία της ᾐσθάνετο μεγάλην ἱκανοποίησιν καὶ ἀπόλαυσιν.

Συγκεχυμένα εἶχεν ἀκούσει περὶ τοῦ Χριστιανισμοῦ καὶ μάλιστα τῶν Χριστιανῶν ἡ Πηνελόπη. Κάποιο ὄνειρον τὴν ἐβοήθησε νὰ καταλάβῃ ὅτι ἡ θεραπαινὶς ἦτο γνησία Χριστιανή. Τῆς τὸ ἀπεκάλυψεν ἄγγελος καθ' ὕπνους. Ἡ κατήχησις ὡλοκληρώθη, καὶ κάποιαν ἡμέραν ἡ Πηνελόπη ἐξέφρασε τὴν ζωηρὰν ἐπιθυμίαν νὰ βαπτισθῇ. Ὁ τρόπος εὑρέθη. Χριστιανὸς ἱερεύς, εἰς τὸν ὁποῖον ἐγένοντο γνωστὰ τὰ συμβαίνοντα διὰ τῆς Χριστιανῆς θεραπαινίδος, ἦλθεν εἰς τὸν πύργον μίαν νύκτα καὶ ἐβάπτισε τὴν νεαρὰν ἡγεμονίδα μετονομάσας αὐτὴν Εἰρήνην.

Τὸ πρᾶγμα δὲν ἐβράδυνε νὰ γνωσθῇ. Ὁ Λικίνιος ἔκπληκτος πληροφορεῖται τὸ γεγονός. Ματαίως προσπαθεῖ νὰ μεταπείσῃ τὴν Εἰρήνην. Ἐκείνη ἀπαντᾷ πρὸς τοὺς γονεῖς της ὅτι θὰ ἐξακολούθηση νὰ τρέφῃ εὐλάβειαν καὶ στοργὴν πρὸς αὐτούς, ἀλλὰ δὲν δέχεται νὰ τὴν ἐμποδίσουν ἀπὸ τοῦ νὰ ἔλθῃ πρὸς τὸν μόνον ἀληθινὸν Θεὸν καὶ σωτῆρα της Ἰησοῦν Χριστόν.

Μὲ τὴν ὅλην στάσιν της ἡ Εἰρήνη ἐπαναλαμβάνει τὸν λόγον τοῦ ἀποστόλου Πέτρου· «Πειθαρχεῖν δεῖ Θεῷ μᾶλλον ἢ ἀνθρώποις» (Πρξ 5:29). Ὁ πατέρας της προχωρεῖ εἰς ἐκβιασμούς. Διατάσσει νὰ τὴν δέσουν καὶ νὰ τὴν θέσουν μεταξὺ ἀχαλινώτων καὶ ἀδαμάστων ἵππων, διὰ νὰ τὴν φονεύσουν μὲ τὰ λακτίσματά των.  Τὸ φοβερὸν εἶναι ἐν προκειμένῳ ὅτι ἕνας ἵππος ἐξοργισθεὶς ὥρμησε κατὰ τοῦ Λικινίου καὶ μὲ τὰ λακτίσματά του τὸν ἐφόνευσε. Περίλυπος ἡ Εἰρήνη προσεύχεται νὰ ἐπανέλθῃ ὁ πατέρας της εἰς τὴν ζωήν. Θλίβεται ὄχι τόσον διὰ τὸν θάνατόν του, ὅσον διὰ τὸ ὅτι αὐτὸς ἀπέθανεν ἀβάπτιστος, ἀφώτιστος καὶ ἀπηνὴς διώκτης τοῦ Χριστιανισμοῦ. Θαῦμα τότε συντελεῖται. Ὁ Λικίνιος ἀναζωογονεῖται πλήρης ὑγείας καὶ ἀκμῆς. Καὶ μόνον τοῦτο; Βαπτίζεται εἰς Χριστόν, εἰς τὸ ὄνομα τῆς Ἁγίας Τριάδος, καὶ μετ' αὐτοῦ τρεῖς χιλιάδες (3.000) Περσῶν.

Μετὰ τὴν βάπτισίν του ὁ Λικίνιος παραιτεῖται ἀπὸ τῆς θέσεώς του καὶ μετὰ τῆς γυναικὸς καὶ τῆς θυγατρός του Εἰρήνης ἀποσύρεται εἰς τὸν γνωστόν μας πύργον, ὅπου διήνυσε τὸ ὑπόλοιπον τοῦ βίου του ἐν μετανοίᾳ καὶ ἀγαθοεργίᾳ. Διάδοχός του εἰς τὴν διοίκησιν ἔρχεται ὁ Σεδέκιος.  Μανθάνει αὐτὸς τὰ τῆς μεταστροφῆς τῆς οἰκογενείας τοῦ Λικινίου καὶ διατάσσει τὴν σύλληψιν τῆς Εἰρήνης. Τῆς ἀπαγγέλλει κατηγορίαν ἀσεβείας πρὸς τοὺς θεοὺς καὶ τὴν προσκαλεῖ νὰ θυσιάσῃ εἰς τὰ εἴδωλα. Ἡ Εἰρήνη φυσικὰ ἀρνεῖται καὶ τὰ βασανιστήρια ἀρχίζουν. ῾Ρίπτεται εἰς λάκκον, τὸν ὁποῖον ἐσκέπασαν, ἀφοῦ ἐγέμισαν μὲ ὄφεις καὶ ἄλλα δηλητηριώδη ἑρπετά. Ἀλλ' ὁ Θεὸς δὲν τὴν ἀφῆκεν ἀβοήθητον. Ἐξέρχεται ἡ Εἰρήνη, ὅπως ὁ προφήτης Δανιήλ, σώα καὶ ἀβλαβὴς ἐκ τοῦ λάκκου τῶν ὄφεων. Τὸ θαῦμα τοῦτο ἔχει τ' ἀποτελέσματά του· παρ' ὅλας τὰς ἀπειλὰς τοῦ διώκτου Σεδεκίου χιλιάδες Περσῶν ἠσπάσθησαν τὴν Χριστανικὴν Πίστιν.

Καὶ ὁ Βασιλεὺς τῶν Περσῶν Σεπὼρ ὁ Β΄ κατεδίκασε τὴν ἁγίαν. Ἀλλὰ τότε ὁ Θεὸς τὸν ἐπάταξε μὲ πληγὰς τυφλώσεων καὶ πολυαρίθμων θανάτων εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ του. Διὰ τῶν προσευχῶν ὅμως τῆς ἁγίας οἱ τυφλοὶ ἀνέβλεψαν. 

Ἡ ἁγία Εἰρήνη περιοδεύει μὲ τὸν βαπτίσαντα αὐτὴν ἱερέα Τιμόθεον καὶ φέρει εἰς τὴν πίστιν τοῦ Χριστοῦ 5.000 εἰδωλολατρῶν. Τὸ θαυμαστὸν εἶναι ὅτι, ὅταν ἡ ἁγία ἔφθασεν εἰς τὴν Ἔφεσον περιοδεύουσα, συναντᾷ ἐκεῖ τὸν ὑπέργηρον διδάσκαλόν της Ἀπελλιανόν, ἤδη βεβαπτισμένον καὶ αὐτὸν Χριστιανόν. 

Εἰργάσθη πολὺ εἰς τὴν Ἔφεσον ἡ ἁγία καὶ ἐκεῖ τὴν ἐκάλεσεν ὁ Θεὸς εἰς τὴν αἰωνίαν ἀνάπαυσιν.  Ἡ Ἐκκλησία ἔδωκεν εἰς αὐτὴν τὴν ἁρμόζουσαν θέσιν ἐν τῇ σεμνῇ καὶ ἐνδόξῳ χορείᾳ τῶν μεγαλομαρτύρων καὶ τὴν τιμᾷ εἰς τὰς 5 Μαΐου ἑκάστου ἔτους.

Τοιαύτην προσωπικότητα, ἁγίαν καὶ ἱεράν, ἔχετε ὡς προστάτιδα, ἀγαπητοὶ ἀδελφοί, οἱ ἀποτελοῦντες τὰ τίμια μέλη τοῦ ἐνδόξου σώματος τῆς Ἑλληνικῆς Χωροφυλακῆς. Ἡ συμβολικὴ ἐπιλογὴ τῆς ἁγίας Εἰρήνης ὡς προστάτιδός σας ἀνταποκρίνεται εἰς τὸ βαθύτερον περιεχόμενον τῆς ὑπερόχου ἀποστολῆς σας. Συμβολίζει τὴν πειθαρχίαν, τὴν ἐπιμονήν, τὴν πίστιν, τὴν καθαρότητα, τὴν ὑπομονὴν καὶ τὴν ἀποφασιστικότητα, στοιχεῖα τὰ ὁποῖα διακρίνουν τὸν βίον τῆς ἁγίας Εἰρήνης καὶ τὰ ὁποῖα κυριαρχοῦν εἰς τὴν ἔνδοξον ἱστορίαν τῆς Χωροφυλακῆς.

Ἐπίσημοι διακηρύξεις ἀναφέρουν ὅτι, ἀφ' ἧς ἡ Ἑλλὰς συνεστήθη εἰς ἀνεξάρτητον κράτος, ἡ Χωροφυλακὴ ἐγένετο δυναμικὸν καὶ ἀναπόσπαστον μέλος του καὶ τὸ παρηκολούθησεν ἔκτοτε εἰς ὅλας τὰς φάσεις τῆς ἱστορικῆς του πορείας τόσον εἰς τὰς ἐνδόξους ὅσον καὶ εἰς τὰς τραγικάς.

Ἡ Χωροφυλακή μας ἀποτελεῖ μοναδικὸν εἰς τὸν κόσμον φαινόμενον ἰδιορρύθμου ἀποστολῆς, ἀκριβῶς διότι ἀπετέλεσε καὶ ἀποτελεῖ σοβαρὰν ἐγγύησιν διὰ τὴν διασφάλισιν τῆς εἰρήνης καὶ γαλήνης τῶν πολιτῶν ὑφ' ἁπάσας τὰς ἐθνικὰς συνθήκας. Περιβεβλημένη δι᾿ ὅλων τῶν ἐπιταγῶν τῆς στρατιωτικῆς ἀλλὰ καὶ τῆς ἀστυνομικῆς τακτικῆς ἔχει καταγάγει μέχρι σήμερον πολεμικοὺς ἀλλὰ καὶ ἀστυνομικοὺς ἄθλους διὰ τὴν περιφρούρησιν ἀντιστοίχως μεγάλων ἐθνικῶν καὶ κοινωνικῶν συμφερόντων.

Σκληροὺς καὶ ἐπιπόνους ἀγῶνας διεξάγει τὸ ἔνδοξον σῶμα σας, ἀγαπητοὶ ἀστυνομικοὶ τῆς Χωροφυλακῆς, σκληροὺς ἀγῶνας ἐπὶ ἕνα καὶ ἥμισυν αἰῶνα καὶ ἑκατόμβας θυσιῶν προσφέρει εἰς τὸν βωμὸν τῆς πατρίδος. Μαρτυρικὸς ὁ βίος της, ὅπως μαρτυρικὸς καὶ πολύαθλος ὁ βίος τῆς μεγαλομάρτυρος προστάτιδός της.  Παράλληλοι οἱ βίοι τῆς ἁγίας Εἰρήνης καὶ τῆς Ἑλληνικῆς Χωροφυλακῆς, διὸ καὶ δίκαιαι αἱ ἀποδιδόμεναι πρὸς αὐτὴν τιμαὶ ὑπὸ τοῦ θρησκευομένου καὶ σήμερον ἑορτάζοντος σώματος.

Περαίνων τὸν λόγον ἔχω τὴν τιμὴν νὰ διαβιβάσω τὰς σεπτὰς εὐλογίας τοῦ εἰς τὴν Ἱερὰν Σύνοδον τῆς Ἱεραρχίας τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος ἀπουσιάζοντος σεβασμιωτάτου μητροπολίτου ἡμῶν κυρίου Νικοδήμου πρὸς τοὺς σήμερον ἑορτάζοντας, ὡς καὶ τὰς εὐχὰς αὐτοῦ τὰς διαπύρους, ἀλλὰ καὶ ὅλων ἡμῶν, ὅπως ὁ Κύριος εὐλογῇ τὸ δύσκολον ἔργον σας καὶ κρατύνῃ τὴν ἱερὰν ἀποστολήν σας, ἅμα δὲ διατηρῇ ὅλους σας ἐν ὑγείᾳ ἀμεταπτώτῳ καὶ εὐτυχίᾳ προσωπικῇ τε καὶ οἰκογενειακῇ.

Εἴθε ἡ «εἰρήνη τοῦ Θεοῦ ἡ ὑπερέχουσα πάντα νοῦν (νὰ) φρουρήσῃ τὰς καρδίας ἡμῶν καὶ τὰ νοήματα ἡμῶν ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ» (Φιλ. 4:7).

Εἴθε ὁ Θεὸς τῆς εἰρήνης νὰ κατευθύνῃ τὰ διαβήματά μας εἰς ὁδὸν εἰρήνης διὰ τῶν ἀκοίμητων προσευχῶν καὶ πρεσβειῶν τῆς ἁγίας μεγαλομάρτυρος Εἰρήνης· ἀμήν.

 

Πάτραι, 5 Μαΐου 1984

(κατὰ τὴν ἐπίσημον δοξολογίαν εἰς τὸν ἱερὸν ναὸν τῆς Μητροπόλεως ἐπὶ τῇ ἐπετείῳ τῆς Ἑλληνικῆς Χωροφυλακῆς, καὶ ἀπὸ χειρογράφου).  

 

Σημειώσεις ἐπιμελητοῦ (῾Ομιλιάριον Συμβολῆς). 

1. ῾Η ῾Ελληνικὴ Χωροφυλακὴ ὑπῆρξε τὸ παλαιότερο, μεγαλείτερο καὶ βασικώτερο σῶμα ἀσφαλείας τῆς νεωτέρας ῾Ελλάδος ἐπὶ 150 χρόνια περίπου (ἀπὸ τὴν 1η ᾿Ιουνίου 1833 ἕως τὸν ᾿Οκτώβριο τοῦ 1984).  Καταργήθηκε τὴν 1η Νοεμβρίου 1984 καὶ συγχωνεύτηκε μὲ τὸ ἄλλο ἑλληνικὸ σῶμα ἀσφαλείας τὸ ὀνομαζόμενο (κάπως περιττολογικῶς) ᾿Αστυνομία Πόλεων, ὁπότε δημιουργήθηκε τὸ μέχρι σήμερα ἑνιαῖο σῶμα τῆς ῾Ελληνικῆς ᾿Αστυνομίας, τὸ ὁποῖο πλέον τιμᾷ ὡς προστάτη του ἅγιο τὸν μεγαλομάρτυρα ᾿Αρτέμιο (20 ᾿Οκτωβρίου).  ῾Η ἁγία Εἰρήνη συνεχίζει νὰ τιμᾶται ὡς προστάτις τῆς «Πανελληνίου ῾Ομοσπονδίας ᾿Αποστράτων Σωμάτων ᾿Ασφαλείας» καὶ τοῦ «Συνδέσμου ᾿Αποστράτων ᾿Αστυνομικῶν», δευτερευόντως δὲ καὶ τῆς Ἑλληνικῆς ᾿Αστυνομίας.

2. ῾Η ἀνωτέρω ὁμιλία τοῦ ἀειμνήστου ἱεροκήρυκος († 24 Μαΐου 2003) ἐκφωνήθηκε ἀπὸ τὸν ἴδιο τὸ Σάββατο 5 Μαΐου 1984 στὸν μητροπολιτικὸ ναὸ τοῦ Εὐαγγελισμοῦ Πατρῶν, σὲ εἰδικὴ ἐπίσημη δοξολογία ποὺ τελέστηκε πολὺ ἀργότερα ἀπὸ τὴν λειτουργία (πρὸς τὸ μεσημέρι).  Τὴν ἴδια ἡμέρα τὸ πρωὶ ὁ μακαριστὸς κληρικὸς εἶχε λειτουργήσει σὲ ἄλλον ναὸ τῶν Πατρῶν, τιμώμενον ἐπ᾿ ὀνόματι τῆς ἁγίας Εἰρήνης, καὶ ἐκεῖ εἶχε ἐκφωνήσει ἄλλη ὁμιλία(!) γιὰ τὴν μνήμη τῆς ἁγίας (τὴν δεύτερη κατὰ σειράν), τὴν ὁποία θὰ παρουσιάσουμε –Θεοῦ θέλοντος– σὲ ἄλλη εὐκαιρία.  ᾿Απὸ ἐκεῖ μετέβη κατευθεῖαν στὴν μητρόπολι γιὰ τὴν εἰδικὴ δοξολογία, γιὰ νὰ ἐκφωνήσῃ οἱονεὶ τὸν πανηγυρικὸ τῆς ἡμέρας.

3. ῾Η παροῦσα ὁμιλία διασώθηκε στὰ κατάλοιπα χειρογράφων του, γραμμένη ἀπὸ τὸ χέρι του στὴν μία ὄψι 12 λεπτῶν μικρῶν φύλλων χάρτου, διαστάσεων 14 Χ 20 ἑκατοστῶν (πλάτος Χ ὕψος).  Στὸ τελευταῖο φύλλο, μετὰ τὸ τέλος τῆς ὁμιλίας καὶ τὴν ὑπογραφή του, ὁ ἀοίδιμος κληρικὸς εἶχε σημειώσει μὲ μολίβι· «Σημ. ᾿Εδόθη εἰς τὰς ἐφημερίδας ὑπὸ τῆς ᾿Α. Δ. Χωροφυλακῆς πρὸς δημοσίευσιν, ἀλλὰ ΔΕΝ ἐδημοσιεύθη...» [᾿Α. Δ. (= ᾿Αχαϊκῆς διοικήσεως ἢ ἀστυνομικῆς διευθύνσεως;)] Παρὰ ταῦτα ἡ ὁμιλία του ἐδημοσιεύθη λίγες ἡμέρες ἀργότερα σὲ τρεῖς συνέχειες στὴν τοπικὴ ἐφημερίδα «Ἀλλαγή», Πάτρα, Παρασκευὴ 11 Μαΐου, Σάββατον 12 Μαΐου καὶ Κυριακὴ 13 Μαΐου 1984, στὴν στήλη «Ἐλεύθερο Βῆμα», στὸ δὲ ἀρχεῖο του μαζὶ μὲ τὸ χειρόγραφο τῆς ὁμιλίας εἶχε καὶ τὰ ἀποκόμματα αὐτῶν τῶν δημοσιεύσεων.  ῎Ισως νὰ ἀνέμενε νὰ δημοσιευθῇ ἡ ὁμιλία του νωρίτερα, τὴν Κυριακὴ 6 Μαΐου ἢ τὴν Δευτέρα 7 τοῦ μηνός, καὶ ὅταν δὲν τὴν εἶδε στὰ φύλλα ἐκεῖνα, νὰ ἔγραψε τὴν προαναφερθεῖσα χειρόγραφη σημείωσί του.

4. Στὸ χειρόγραφο ἡ ὁμιλία δὲν φέρει ἰδιαίτερο τίτλο· ὁ παρὼν τίτλος της προέρχεται ἀπὸ τὴν ἔντυπη δημοσίευσι στὴν ἐφημερίδα, διετηρήθη δὲ καὶ ἐδῶ.  ᾿Επίσης ὑπάρχουν κάποιες μικροδιαφορὲς στὸ κείμενο τῆς ὁμιλίας μεταξὺ χειρογράφου καὶ ἐφημερίδος· πέρα ἀπὸ τὰ κάποια λίγα τυπογραφικὰ λάθη (παραναγνώσεις, παραλείψεις κλπ.) οἱ ὑπόλοιπες διαφορὲς ὑποδηλώνουν ὅτι τὸ κείμενο τῆς ἐφημερίδος προῆλθε εἴτε ἀπὸ διαφορετικὸ χειρόγραφο ἀντίγραφο τῆς ὁμιλίας μὲ κάποιες λίγες φραστικὲς ἀλλαγὲς ἀπὸ τὸν ἴδιο τὸν συντάκτη ἢ ἀπὸ ἀπομαγνητοφώνησι μὲ μεταβολὲς τοῦ προφορικοῦ λόγου.  Εἰκάζω ὅτι πρόκειται πιθανώτατα γιὰ τὴν πρώτη περίπτωσι, καὶ μᾶλλον γιὰ φωτοτυπία τοῦ χειρογράφου, ἡ ὁποία ἀφ᾿ ἑνὸς μὲν δὲν ἦταν πάντοτε εὐκρινής, ἀφ᾿ ἑτέρου δὲ εἶχε ἴσως καὶ ἐπιτόπιες σημειώσεις διὰ χειρός.

5. Τὸ ἐνταῦθα δημοσιευόμενο κείμενο τῆς ὁμιλίας προέρχεται ἀπὸ παραβολὴ τοῦ χειρογράφου καὶ τῆς ἐντύπου δημοσιεύσεως στὴν ἐφημερίδα.